Çölyak Hastalığına Son Verecek Aşı Denemesi Başlıyor

Buğday, çavdar, arpa, yulaf gibi tahıl ürünlerindeki glutenin çok azı bile çölyak hastalarının hayatını kabusa çevirebiliyor.

Avustralyalı bilim insanları, bu hastalığa çare olabilecek bir aşı geliştirmeyi başardı ve aşının denemeleri başlıyor.

Melbourne’deki Walter and Eliza Hall Institute’den araştırmacıların geliştirdiği Nexvax2 adlı aşı, çölyak hastalarında glutene karşı anormal bağışıklık sistemi tepkisini yeniden programlamayı amaçlıyor.

Normalde, sindirimin yüzde 90’ı ince bağırsakta gerçekleşiyor. Fakat çölyak hastası kişilerde glutenli gıdalar ince bağırsağı tahrip ediyor, emilimi engelliyor.

Sindirim sistemindeki bu bozukluk, bağırsaktaki parmak gibi hücrelerin iltihaplanmasından ve işlerini yapamamasından kaynaklanıyor.

Çölyak Avustralya’ya göre, her 70 Avustralyalıdan 1’i bu hastalığı taşıyor, fakat bu sayının da yüzde 80’i teşhis edilmeden kalıyor.

Aşının geliştiricileri, bu sayede çölyaklı kişilerin gluten içeren buğday, çavdar, arpa ve yulaf ürünlerinden uzak durma ızdırabına son vermeyi umuyor.

Aşı nasıl işliyor?

Walter and Eliza Hall Institute ve Royal Melbourne Hospital’dan baş araştırmacı gastroenterelog Dr Jason Tye-Din, aşının gluten duyarlı hücreleri hedef aldığını belirtiyor.

Uzman, aşının vücuda gluteni nasıl daha etkin şekilde işleyeceğini öğrettiğini, böylece çölyaklı kişi her yemek yediğinde “saldırı moduna” geçmemesini sağladığını söylüyor.

Dr Tye-Din, “Eğer aşıyı arka arkaya enjeksiyonlarla verirseniz, bağışıklık sistemini yeniden eğitebiliyorsunuz, böylece tölerans geliştirmeyi öğreniyor” diyor.Gastroenterelog Dr Jason Tye-Din (solda) ve Melinda Hardy

Araştırmacılar, aşı başarılı olursa çölyaklı 160,000 kişinin hayatlarında devrim gibi bir değişiklik olacağına işaret ediyor.

Uzman, birkaç gluten kırıntısının bile zaman içinde çölyaklı kişi için zararlı olabileceğine, kısırlık, Tip 1 diyabet ve osteoporoza (kemik erimesi) yola açabileceğini vurguluyor.

Aşı denemesi başlıyor

Aşıyı bir sonraki evreye getirmek için Dr Tye-Din, Avustralya, Yeni Zelanda ve ABD’den 150 kadar hastayla deneme yapmaya hazırlanıyor.

Bütün katılımcılara ya gerçek aşı ya da sahte ilaç (plasebo) verilecek ve 3 yiyecek testine tabi tutulacaklar. Böylece aşının belirtilerde iyileşme etkisi test edilecek.

Çölyak Avustralya Başkanı Michael bell, denemeyi memnuniyetle karşıladıklarını belirtti.