Ağustos ayında savaşlarla harabeye dönmüş olan ülkeyi ele geçiren Taliban küresel olarak tanınma arayışı ile yeni yönetimini duyurdu.

Militan grup, sözcüsü Suhail Shaheen’in Afganistan’ın Birleşmiş Milletler büyükelçisi olarak tanınmasını istiyor.

Halka açık infazların ve ağır cezaların çok sık görüldüğü, kadınların iş hayatına dahil edilmediği ve kız çocuklarının eğitimden men edildikleri 1990’lardaki Taliban yönetimi değiştiği konusunda ısrarcı olsa da eski yöntemlerini devam ettirdikleri hususunda eleştirilerin odağında.

Scott Morrison Washington’da SBS News’a verdiği ropörtajda, Avustralya’nın Taliban’ı bir hükümet olarak tanımasının çok uzak bir ihtimal olduğunu ifade etti.

“Avustralya’nın Taliban’ı tanıma yönünde bir adım atması için Taliban’ın değiştiği iddialarını kanıtlayacak şekilde hareket etmesi gerekecek.”

Afganistan’ın Canberra’daki büyükelçiliğinde bir Taliban temsilcisinin bulunma olasılığı sorulduğunda, Morrison, “Henüz böyle bir niyetimiz yok” dedi.

Afganistan konusunda uzman Avustralyalı Profesör Amin Saikal, dünyanın Taliban’ı tanıması için henüz erken olmasına rağmen, her şeyin BM tarafından tanınmasına bağlı olduğunu söyledi.

Profesör Saikal SBS News’a verdiği demeçte “ Birleşmiş Milletler ‘evet Taliban sözcüsünü mevcut Afgan büyükelçisi ile değiştirmeliyiz çünkü bu uluslararası bir bünyedir’ der ise bu birçok ülkenin de aynısını yapması için önünü açacaktır” dedi.

Fakat bazı ülkelerin Birleşmiş Milletlerin kararını beklemek zorunda olmadıklarını ve Çin’in Taliban’ı tanıyan ilk ülke olabileceğine dair spekülasyonlar olduğunu da söyledi.

Kanberra’daki herhangi bir potansiyel Taliban temsilcisine, Diplomatik İlişkiler hususunda Viyana Sözleşmesi uyarınca diplomatik dokunulmazlık sağlanabilir.

Avustralya Ulusal Üniversitesi uluslararası hukuk profesörü Donald Rothwell, SBS News’a , ” Avustralya Taliban büyükelçisini kabul ederek, resmen bir Taliban hükümetini tanımış olacaktır fakat Taliban hükümetini resmi olarak tanımayı istememekte oldukça çekingen davranıyor, bu yüzden de bunun belki de en önemli adım olduğunu düşünüyorum” dedi.

“Kabil’in Taliban yönetimine geçmesinden çok kısa bir süre sonra Boris Johnson, bu noktada önemli batılı müttefikler arasında koordineli bir pozisyon alınmasını sağlamakta çok istekliydi, bu yüzden doğrudan veya dolaylı olarak bu bahsin Washington’da da ele alınıp alınmadığını bilmek ilginç olacak.

Morrison, Afganistan konusunu, özellikle de daha fazla vize sahibi olmaları ve Avustralyalıların ülke dışına çıkması konularını Washington’daki müttefikleriyle tartışmaya açacağını söyledi.

Morrison, Taliban’ın yönetimi ele geçirmesinden kaçan Afganlar için mülteci vizesi kontenjanlarının sayısında bir üst sınır olmadığı yönündeki daha önceki yorumlarını da yineleyerek şimdiye kadar bu mülteci programı kapsamında yaklaşık 100 kişinin Avustralya’ya geldiğini dile getirdi.

Avustralyalı askerlerin Afganistan’da savaş suçu işlediğine dair iddiaları soruşturan Avustralya Savunma Kuvvetleri Genel Müfettişi (IGADF) tarafından hazırlanan ve geçen hafta kamuoyu ile paylaşılan rapor, 39 Afgan sivilin öldürüldüğünü ortaya koymuştu.

Raporda, Afgan sivillerin Avustralya özel kuvvetler mensubu 19 asker tarafından öldürüldüklerine dair kanıtlar da sunulmuştu. Ancak raporda askerlerin isimleri açıklanmadı.

Bu arada ABC, ismini gizli tuttuğu 10 askere, görevden alınacaklarına dair resmi yazı gönderildiğini aktardı.

Ancak bu askerlerin tanık veya aracı olduğu belirtilen haberde, sivillerin ölümüne karışan ve cezai suçlamaya muhatap olacak 19 asker arasında olmadıkları kaydedildi.

Savunma Bakanlığı ise haberle ilgili yorum yapmadı.

ABC’nin haberinde, görevden uzaklaştırılma tebligatı gönderilen 10 askerin fesih notuna yanıt vermek için 14 gün sürelerinin bulunduğu belirtildi.

Raporun yayımlanmasının ardından Avustralya Genelkurmay Başkanı General Angus Campbell, “Afganistan halkından, Avustralya Savunma Kuvvetleri (ADF) adına, Avustralya askerlerinin herhangi bir suçu için içtenlikle ve kayıtsız şartsız özür dilerim.” sözleriyle özür dilemişti.

Ülkeyi sarsan gerçekler açıklandı: SAS askerleri Afganistan’da 39 sivili öldürdü, yanlarına sahte kanıt koydu

4 yıldır süren ve Özel Hava Hizmetleri Birliği içerisindeki kötü niyetli savaşçı kültürü dedikodularını araştıran askeri soruşturmanın sonuçları açıklandı.

Soruşturmada, Avustralya özel kuvvetler askerlerinin Afganistan’da 39 sivili ya da mahkumu öldürdüğüne dair “güvenilir bilginin” olduğu ve 19 görevde ya da eski askerin eylemlerinin polise bildirilmesine dair tavsiye verildiği bildirildi.

AFP’ye devredilmesi tavsiye edilen 36 konudan “23 vakanın 19 kişiyi kapsadığı” belirtiliyor.

Soruşturma ifadelerinde, “Bu vakalardan hiçbiri savaşın kızıştığı anların baskısında alınmış şüpheli kararlar değildi” tespiti yer aldı.

Soruşturmada, askerlerin işledikleri savaş suçlarını örtmek için genelde tabancalar, cephane, el bombaları ya da telsizler gibi kanıtların infaz edilenlerin cesetlerinin yanına konularak kurbanın “eylem sırasında öldürülen düşman” olduğu izlenimi verildiği, yasadışı öldürmelerin kasten saklandığı belirlendi.

Başbakan Scott Morrison, 4 yıldır süren soruşturmanın sonuçlarını okumasının ardından ulusu açıklanacak “acı gerçeklere” hazır olmaları konusunda uyardı.

Avustralya Ordusu’ndan askerlerin Afganistan’da görev yaparken en az 12 mahkumu infaz ettiklerine dair iddialardan kaynaklanan suçlamaları değerlendirmek üzere özel bir müfettiş görevlendirildi.

Morrison, Cuma günü Genelkurmay Başkanı Angus Campbell’a teslim edilen 2005 ile 2016 yılları arasına ait iddialarla ilgili raporun, gelecek Perşembe açıklanacağını duyurdu.

Ordu’nun soruşturmaya cevabı, ayrı bir panel tarafından incelenecek.

Suçlanan 10 askerden 5’inin hala Hava Kuvvetleri Özel Hizmeti’nde aktif görevde oldukları bildiriliyor.

Ordu’nun komando birliklerinden askerlerin de polise bildirilebileceği belirtilirken, soruşturma geçiren asker sayısı açıklanmış değil.

Afganistan’dan 2005-2016 yılları arasında potansiyel savaş suçlarıyla ilgili dedikoduların ve iddiaların gerçekliğini Tümgeneral Paul Brereton soruşturdu.

Özel Kuvvetler’den kaynaklara göre, Brereton Soruşturması’na birden fazla asker itirafta bulundu ve bu durumun savcılar için yasal güçlük oluşturacağı, zira zorunlu sorguların mahkemede itirafçı aleyhine kullanılamayacağı belirtiliyor.

Başbakan Morrison, General Campbell’a teslim edilen raporda rahatsız edici eylemlerin detayların yer aldığını belirtti, dün Canberra’da, “Vatandaşlar için bunlar zor ve kötü haberler olacak, sizi temin ederim” dedi.

Başbakan, ülkenin ordusunun çözüm bulunması gereken “acımasız gerçeklerle” yüzleşmeye zorlandığını söyledi.

Özel müfettiş, raporda dile getirilen suç konularını inceleyecek, delil toplayacak ve potansiyel olarak Devlet Kamu Davaları Direktörü’ne bilgi verecek, Direktörün gözaltı yapabileceği bildiriliyor.

Morrison, potansiyel davaların Avustralya askerlerinin işledikleri savaş suçları için Uluslar Arası Ceza Mahkemesi’ne çağrılma ve yargılanma olasılığını hafifleteceğini düşündüğünü belirtti.

Başbakan, “Avustralyalılar olarak bununla kendi yasalarımızla, kendi adalet süreçlerimizle bizim yüzleşmemiz gerekiyor ve yüzleşeceğiz. Sanırım bu durum Avustralya hakkında çok şey ifade edecektir” dedi.

Soruşturma personeli, Avustralya Federal Polisi’nden, eyalet polisi uzmanlarından ve hukuk danışmanlarından oluşacak.

Panele eski istihbarat şefi Vivienne Thom başkanlık edecek.

Brereton Soruşturması’nda çoğu infazlar ve zalimce muameleyle ilgili olmak üzere 55 ayrı vaka incelenmiş ve 338 tanık dinlenmişti.

Mart ayında ABC, Avustralyalı bir askerin 2012 Mayıs ayında, silahsız olduğu görülen bir Afgan erkeği tarlada ateş edip öldürdüğünü gösteren kask kamerası görüntülerini yayınlamıştı.

“Çizgiyi aştık, bu çok yanlıştı” Eski askerden Afganistan’da silahsız erkek ve çocukları öldürdük itirafı