İş dünyası ve sendikalar Victoria Hükümeti’nin 250 milyon dolarlık küçük işletme destek paketini memnuniyetle karşıladı, ancak federal hükümetin de destek vermek zorunda olduğunu dile getiriyorlar.

Victoria Turizm Sektörü Konseyi, federal hükümetin JobKeeper yardımını getirerek yardım etmesi gerektiğini açıkladı.

Başbakan Morrison’dan çağrılara şimdiye kadar red cevabı geldi.

İşverenler bu tarihe kadar JobKeeper ödemesi talep edebilecek.

Yardım, işverenlerin tam zamanlı çalışanlarına iki haftada bir 1000 dolar ve yarı zamanlı çalışanlarına iki haftada bir 650 dolar ödemelerine imkan sağlıyordu.

Maliye Bakanlığı hesaplamalarına göre, hükümet 150,000 kadar kişinin işini kaybetmesini bekliyor, bu sayı da ülkenin işsizlik oranını ciddi şekilde yükseltebilecek dramatik bir gelişme olacak.

Özel sağlık sigortalarına zam

1 Nisan’dan itibaren özel sağlık sigortası bulunan 11 milyondan fazla vatandaş, sigorta primlerinde yüzde 2,7 civarında ortalama zam görecek.

Çoğu kişi için bu 6 ay içerisinde 2’nci zam anlamına gelecek.

Finder’dan sigorta uzmanı Taylor Blackburn, çok fazla vatandaşın özel sağlık sigortalarında paralarından en fazla karşılığı alabilecek şekilde araştırma yapmadıklarını (not shopping around) belirtti.

Blackburn, “Şimdi sağlık poliçe kapsamınızı yeniden değerlendirmenin ve Nisan zammından önce mümkün olan en iyi fiyatı bulmanın tam zamanı” dedi.

JobSeeker’da koronavirüs ilavesi 31 Mart’ta sona eriyor

İki haftada bir 50 dolarlık artışın ardından yeni JobSeeker oranı, 1 Nisan’dan itibaren iki haftada bir 620,80 dolar olacak, haftada 310,40 dolara ya da günde 44 dolardan biraz fazlasına karşılık gelecek.

Pandemi öncesi dönemlere kıyasla bu artış, yardım alanlar için günlük 4 dolarlık bir zamma denk geliyor.

Başbakan Scott Morrison, işsizlik yardımlarındaki bu zammın 1980’lerin ortasından bu yana en büyük artış olduğunu savunuyor.

Buna karşın, NSW Üniversitesi’nin yakın zamandaki çalışmasına göre, 1 Nisan’da zamlanacak Avustralya’nın işsizlik yardımı, OECD ülkeleri içinde en düşük ikinci yardım olacak.

Çalışmayı yapan kişiler Bruce Bradbury ve Peter Whiteford, “2021 Nisan’da başlayacak olan yeni oran, Avustralya’yı en düşük sırasından ikinci en düşüğe taşıyacak, sadece Yunanistan’ın önüne geçirmiş olacak” tespitinde bulundu.

Morrison, hükümetin 6000 dolar taşınma ödemesine karşın, cafeler, publar ve çiftlikler dahil bölgesel merkezlerdeki 54 bin işin boş kalması üzerine sert konuştu.

Dün Sydney’deki iş dünyası zirvesinde konuşan Başbakan, “İşsiz vatandaşlar basitçe ne yazık ki bu işleri doldurmuyorlar” dedi.

Nisan’dan itibaren JobSeeker yardımı alan kişiler ayda 15 işe başvurmak zorunda olacak, yardımın kalıcı olarak 2 haftada bir 50 dolar artışla 620 dolara çıkacağı Temmuz’da ise iş başvuru sayısı zorunluluğu 20’ye yükselecek.

2020’de Hükümet’in suni şekilde ayakta tuttuğu binlerce zombi işletmenin de iflas edeceği tahmin ediliyor.

Melbourne Üniversitesi’nden Ekonomi Profesörü Jeff Borland, Çarşamba günü iş piyasası görünümünde felaket anlamındaki iş kayıpları tahminini açıkladı.

Uzman, “JobKeeper dolayısıyla baskılanmış ayarlamanın boyutlarının çok büyük olmayacağını varsayarsak, en iyi tahminim 125,000’den 250,000’e kadar kişinin programın Mart’ta sona ermesiyle işini kaybedebileceğidir” dedi.

Profesör Borland, tahmin yapmaktan uzak durmayı tercih etmesine karşın “Mart sonunda kaç çalışanın işini kaybedeceği konusu Avustralya iş piyasası görünümü için kritik olduğundan” bu yola girdiğini söyledi.

Borland JobKeeper’ın sona ermesiyle 2 tür işin yok olacağını öngörüyor.

Birincisi pandemi olmasa dahi kaybedilecek zombi işler ki bunlar Hükümet yardımlarıyla suni olarak ayakta tutuluyor.

Bu işlere internet perakendecilerin baskı gören bir perakende firması da dahil bulunuyor.

İkinci iş grubu ise pandemi olmasa ayakta kalacak, fakat pandemi artık şartları değiştirdiği için kaybedilecek işler, havacılık sektörü buna örnek gösteriliyor.

Profesör Borland, vahim işsizlik tahminlerinin başka istihdam büyümesi durumlarıyla telafi edilebileceğini ya da başka koronavirüs salgınlarıyla daha da kötüye gidebileceğini belirtti.

90 milyar dolarlık JobKeeper maaş destek programının Ocak başında bitmesi takvime bağlanmıştı, ancak Hükümet programı 28 Mart’a kadar uzattı.

Merkez Bankası Kasım ayında programın pandeminin zirve noktasında 700,000 işi kurtardığını belirterek övmüştü.

İflasların da artması bekleniyor, CreditorWatch’un CEO’su Patrick Coghlan, 4000 kadar işletmenin Mart sonrasında iflasının beklendiğini belirtti.

Bu da Hükümet desteklerinin zombi şirketleri ayakta tutuyor olmasından kaynaklanacak.

Geçen yıl Eylül ayından bu yana 520,000 civarında işverenle 2,13 milyon çalışan JobKeeper programından ayrıldı, yani artık destek talep etmiyorlar.

Yardım, pandemi krizinin en şiddetli olduğu ve birçok kişinin çalışamadığı zamanda getirilmişti.

Avustralya Vergi Ofisi, Eylül’de sona eren JobKeeper Aşama 1 ile Aralık ayında sona eren Aşama 2 arasında yardımdan faydalanan kişi sayısında yüzde 56 düşüş açıkladı.

Program 28 Mart’ta sona erecek.

2020 Eylül ayında program tarafından desteklenen 3,6 milyon kişi sayısı Aralık ayında 1,54 milyona düştü.

Avustralya’da tecritten çıkışın ardından JobKeeper yardımlarından faydalanmada kilit önemdeki sektörlerden perakendede yüzde 68, barınma ve gıda hizmetlerinde  yüzde 52 oranlarında düşüş görüldü.

Öte yandan bazı sektörlerde Melbourne gibi yeniden tecrite girişten dolayı yardımlar genişletildi.

Turizm de yurtdışından gelişlerin yasak olması sebebiyle büyük oranda yeniden başlayamayan kilit önemdeki bir diğer sektör durumunda bulunuyor.

İşçi Partili Senatör ve Komite Başkanı Katy Gallagher, JobKeeper uçurumunun yaklaştığını, 2 milyon vatandaşın ya işsiz olduğunu ya da yeterli çalışamadığını söyledi.

Hükümet JobKeeper yerine başka destek programlarının olduğunu savunuyor, Gallagher ise komitenin bunu sorgulayacağını söyledi, “Mart’tan sonra bu kişiler için hangi  desteklerin olduğu ve JobKeeper’ın kesilmesinin ekonomiye olumsuz etkileri konusunda cevap istiyoruz” dedi.

Büyük Bariyer Resifi dahil birçok noktaya tur düzenleyen Quicksilver Grubu’nun CEO’su Tony Baker, dün personele bir eposta gönderdi.

Epostada JobKeeper maaş destek programı 28 Mart’ta sona erdiğinde işten çıkarmaların olabileceği uyarısı yapılıyor.

Avustralya Vergi Ofisi verileri, Kasım ayında yardımdan 1,5 milyonun üzerinde kişinin faydalandığını gösteriyordu, bu sayı önceki ay 1,6 milyonun üzerindeydi.

Pandeminin başında 3,6 milyondan fazla çalışanla 1 milyon civarında işletme yardım alıyordu. Maliye Bakanı Josh Frydenberg, vatandaşların geleceğe güvenle bakabileceğini belirtti.

Bilgi edinme özgürlüğü kapsamında elde edilen belgelere göre, Avustralya Vergi Ofisi ATO, Eylül sonu itibariyle 6000 kadar kişinin durumunu inceledi.

Bu vakalardan yaklaşık üçte birinin iki haftada bir verilen 1500 dolar yardımı almaya uygun olmadıkları belirlendi.

Belgelere göre ATO, JobKeeper’dan yararlanan bu kişileri şu sebeplerle şüpheli olarak belirledi: “Alıcı hapiste”, “Vizesi geçerli fakat alıcı şu an ülke dışında” ve “Çalışan… vefat etmiş.”

130 milyar dolarlık JobKeeper programı, COVID-19 pandemisinin başında, Mart ayında aceleyle duyurulmuştu.

İşçi Partisi’nin Maliye Sözcüsü Jim Chalmers, ortaya çıkan durumu Koalisyon için “küçük düşürücü” olarak niteledi.

Chalmers, “Bir kez olsun Josh Frydenberg bugün çıkmalı ve JobKeeper parasının var olmayan çalışanlara gittiği gerçeğinin sorumluluğunu almalı. İşler yolundaysa Josh Frydenberg ve Scott Morrison üzerine atlıyor, kameralar önünde kendine pay çıkarıyor. Yanlış giderse, burada JobKeeper’da olduğu gibi, o halde Maliye Bakanı ve Başbakan’ın sorumluluğunu alması gerekiyor” dedi.

Maliye Bakanı Frydenberg ise ATO’nun yardım alanların uygunluğunu yönetebileceğinden “emin” olduğunu belirtti.

Bakan, “JobKeeper 3,6 milyon çalışanla 1 milyon kadar işletmeyi destekledi” dedi.

ATO, kaç ölmüş ya da hapiste kişinin ödeme için kaydedildiğini açıklamadı, fakat 95,000 gözden geçirilen büyük çoğunluğun herhangi bir yanlış yapmadığı bildirildi.

Tecritler ve sınır kapanışları sürerken, Federal Hükümete yardımın uzatılması için baskılar artıyor.

Fakat Maliye Bakanı Josh Frydenberg, işletmelere şimdiye kadar 77 milyar dolar aktaran programın mevcut tek ekonomik destek olmadığını belirterek uzatmaya dair bir işaret vermedi.

Bakan, “JobKeeper daima geçici bir program olarak planlandı. 6 ay uzattık, fakat Mart sonuna kadar sürecek” dedi, Hükümet’in vergi indirimleri, turizm ve havacılık sektörlerine destek, HomeBuilder ve JobMaker kredi programları dahil birçok destek sunduğunu belirtti.