Türk Yapımcının “Çok Farklı” Çanakkale Yapımı Sydney’de Gösterimde
The Australian War Memorial (AWM) adlı Canberra’daki ulusal kuruluş, 75 yıllık geleneksel “Çanakkale” yaklaşımını değiştirerek, bir Türk’ten yani eski bir düşman milletin ferdi bir yapımcıdan bir belgesel çekmesini istedi.
“Heroes-Kahramanlar” adlı belgesel, Köken Ergün adlı yapımcının 2 yıldan uzun bir sürede Çanakkale’ye düzenlenen 50 otobüs turunda yaptığı 120 saatlik çekimlerden oluşturulan çok farklı bir yapım.
Aynı Hikaye, Farklı Anlatım
The Australian War Memorial (AWM), Köken Ergün’e 25,000 dolar tahsis ederek ve anlatımlarında özgür bırakarak Çanakkale Savaşı’nı çok farklı bir bakış açısıyla gösterme imkânı tanıdı.
Ergün, “AWM’nin Avustralya devletine yakınlığını biliyordum ve eleştirel bir kişi olarak sanatın birilerini memnun etmek için yapılmaması gerektiğine inanıyorum” dedi.
Ergün, “Onlara “bütün ANZAC mirasınıza, belki de kurumunuza hatta misyonunuza karşı eleştiriye hazır mısınız diye sordum”, Evet dediler. Benim milliyetçilik, vatanseverlik ve ulusal bir mercekten beyin yıkamayla sorunum var ve büyük olasılıkla kameramı bu detaylara çevireceğim, hazır mısınız diye sordum, Evet dediler” diye AWM ile anlaşmasını anlattı.
Köken Ergün’ün filmi, Türkiye’de yükselen milliyetçiliği de sorgularken, Gelibolu’yu ziyaret eden Avustralyalı ve Yeni Zelandalı turistlere Türk insanının yönelttiği eleştirileri de perdeye yansıtıyor.
Bir ANZAC ziyaretçi defterine Avustralyalı ziyaretçilerin yorumlarının yanında, Türkçe yazılan yorumlar da belgeselde yer alıyor:
“Buraya geldiniz, ama dönüşünüz felaket oldu”
“Şimdi benim ülkemdesiniz, düzgün davranın”
“Bir daha asla bizi işgal etmeye yeltenmeyin”
“Burada şehitlerin arasında yarı çıplak gezemezsiniz, biraz saygılı olun”
“Allah bize saldıranları kahretsin”
“Kahrolası kafirler!”
Belgeselde Türk hükümetinin ücretsiz Çanakkale turları organize ettiği, her 15 dakikada bir kahramanlık hikayeleriyle dolu tiyatro gösterileri düzenlendiği yer alıyor.
Belgeseldeki yerel rehber, Türklerin kahramanlık dolu zaferlerini anlatırken, genç Avustralyalı ve Yeni Zelandalıların dünyanın öte tarafından buraya gelebilmek için çocukluklarından itibaren para biriktirdiklerini de aktarıyor.
KökenErgün belgeselde, “ANZAC şafak töreni yıllardır sürüyor, fakat Türk hükümetinin karşı şafak ayini sadece 5 yıldır sürüyor” diyor.
Heroes filmi Artspace Sydney’de 13 Nisan’dan itibaren gösterimde ve organizasyon 12 Mayıs’a kadar devam edecek.
AWM’de ise henüz galası yapılmayan film için gün bekleniyor.
AWM Müdürü Emekli General Brian Dawson, kurumlarının filmi göstermekten çekinmeyeceğini belirtiyor.
Dawson, “Çok şiddetli bir dili olduğunu sanmıyorum. Tanımak zorunda olduğumuz başka görüşler ve deneyimler olduğu konusunda açık fikirli olmak zorundayız-savaşı kaybettik ve Gelibolu’dan çekildik” diyor.
“Bence Avustralyalılar olarak aslında işgalcinin biz olduğumuzu unutuyoruz.”
Haberin orijinallerini aşağıdaki linklerden okuyabilirsiniz:
http://www.abc.net.au/news/2018-04-21/war-memorial-commissions-work-from-turkish-artist/9682090
